خواب نكند ، الّا كه خداى عز و جلّ بهشت بر وى حرام گرداند . » و از آن حضرت منقول است ، « خوارترين خلق نزد « 1 » خداى عز و جلّ كسى است كه والى امرى از امور مسلمانان شده باشد و ميانهء ايشان عدل به‌جا نياورد . » و از حضرت امير المؤمنين عليه السّلام منقول است كه ، « اوّل كسى كه داخل دوزخ مىشود حاكم مسلّطى است كه عدالت نكرده باشد ، و صاحب ثروت و مالى كه حقّ آن مال را نداده باشد . » و از حضرت رسول صلّى اللّه عليه و إله منقول است كه ، « روز قيامت مىآورند پادشاه ظالم را ، و با او هيچ يارىدهنده‌اى نيست و هيچ عذرخواهى نه ؛ پس ، انداخته مىشود در دوزخ ؛ پس ، در آن مىگردد چنان كه آسيا مىگردد ؛ پس ، در قعر دوزخ بسته مىشود . » و از آن حضرت منقول است كه ، « دوست‌ترين مردم به خداى عز و جلّ در روز قيامت و نزديكترين ايشان به خداى ، پادشاه عادل است و مبغوضترين مردم به خداى عز و جلّ در روز قيامت و سخت عذابترين ايشان ، پادشاه ظالم است . » و از حضرت امام زين العابدين - عليه الصلاة و السّلام - منقول است كه ، « آن حضرت فرموده كه ، حقّ رعيّت تو به سلطنت اين است كه بدانى كه ايشان رعيّت تو شده‌اند به جهت ضعف ايشان و قوّت تو . پس ، واجب است كه در ميانهء ايشان عدل به‌جا آورى و بوده باشى جهت ايشان از بابت پدر مهربان ، و ببخشايى نادانى ايشان را ، و تعجيل در عقوبت ايشان نكنى ، و شكر كنى خداى عز و جلّ را بر آن قوّتى كه تو را بر ايشان داده . » ببايد دانست كه از جهت پادشاهان هيچ صفت به عدل نمىرسد ، چه عدل را چندين فايده است : اوّل آنكه باعث خشنودى و رضاى خداى عز و جلّ است . دوم آنكه باعث درجات و مثوبات و دخول روضات جنان و خلاصى از عذاب نيران « 2 » است . سوم آنكه شكرگزارى نعمتهاى ربّانى است [ 42 آ ] و شكر نعمت باعث زيادتى نعمت و لطف و مهربانى خداى عز و جلّ مىشود و باعث طول عمر و طول نعمت مىگردد ، و پادشاهانى كه به صفت عدل آراسته بودند ايّام دولت ايشان ممتدّ بود و عيش ايشان خوشتر و عمر ايشان درازتر بود . سلطان سنجر از سلاطين اسلام بزرگتر بود و نيكويى بيشتر كرد . بيست سال به نيابت برادران به حكومت قيام نمود و چهل سال و كسرى به استقلال بر اكثر معمورهء

--> ( 1 ) . در اصل : « بر » ، اينجا از نسخهء مر نقل شد . ( 2 ) . مفرد آن « نار » است به معنى « آتش » .